12 ноября 2011 г.
Ярăславри выльăх-чĕрлĕх ферми, 20 çула яхăн юхăнса тăнăскер, модернизаци никĕсĕ çине куçарнă хыççăн çак кунсенче çĕнĕрен ĕçлеме пуçларĕ. Ăна выльăх-чĕрлĕх наукин чи çĕнĕ çитĕнĕвĕсемпе усă курса, тĕпрен çĕнетсе хута янă. Паллах, ял çыннисемшĕн çĕнĕ ĕç вырăнĕсем йĕркелени те питĕ вырăнлă. Модернизациленĕ ферма уçăлни районшăн та пысăк пĕлтерĕшлĕ. Ку вăл – районти "Исток" компани тата Росельхозбанк пĕр-пĕринпе килĕштерсе ĕçленипе пурнăçланнă пархатарлă пулăм.
– Çак фермăна реконструкцилесе çĕнетес тĕллевпе кредит илтĕмĕр, – терĕ Николай Быков бизнесмен. – Кăçал февральте ферма витисене туяннă хыççăн модернизаци ĕçне пуçăнтăмăр.
Фермăна хута янă кун Ярăслава халăх республикăран та, районтан та йышлă килсе çитрĕ. Витесем тулашĕнчен те, шалтан та илемлĕ, тирпейлĕ курăнни кашнийĕн кăмăлне çĕклерĕ. Ĕне выльăхсем те – таса, яка. Пĕр витере хура-шурă тата хĕрлĕ-хăмăр тĕслисем кăмăллăн "апатланатчĕç". Николай Никонович каланă тăрăх, хура-ула тĕслĕ пушмаксем – пысăк продуктивлă ăратлисем. Беларусь Республикинчен кÿрсе килнĕ. Малашне сахал продуктивлă ĕнесене пĕтĕмпех çакнашкал ĕне выльăхпа улăштарма палăртнă. 38 пушмак пăруланă та ĕнтĕ.
Реконструкциленĕ фермăра 420 пуç ĕне выльăх тытма пулать. Ĕнесене кăкармасăр тытаççĕ. Çакнашкал технологипе Чăваш Республикин ял хуçалăх министрĕ С. Павлов та кăмăллă юлчĕ.
Фермăри ĕç-хĕле пĕтĕмпех механизациленĕ. Выльăх çимине механизмсем валеçеççĕ, вĕсемех тислĕке те тасатаççĕ. Кунта ĕçлекенсен вара машинăсене кирлĕ пек пăхса тăрасси кăна юлать.
Витесенчи температура режимне те, ĕнесене ăшă шывпа тивĕçтернине те компьютер техники пăхса-сăнаса тăрать. Тĕрлĕ уйрăмсем пур фермăра: ĕнесем пăрулаттармалли, кĕтсе тăмалли, ĕнесем сумалли... Ĕне сăвакан уйрăма Ирланди оборудованийĕпе тивĕçтернĕ. Ку та – районшăн çĕнĕлĕх.
Л.Еремеевапа Л.Львова дояркăсем те модернизациленĕ фермăпа питĕ кăмăллă. Иккĕшне 200 ĕне сăвасси вĕсемшĕн халĕ ним чухлĕ те йывăр мар. Вĕсем, малтан та дояркăра ĕçленĕскерсем, çĕнĕ технологин уссине лайăх ăнланаççĕ. Предприятири ытти 12 работника та кунти условисем туллин тивĕçтереççĕ, савăнтараççĕ. Фермăра выльăх-чĕрлĕхшĕн кăна мар, кунта ĕçлекенсемшĕн те нумай тăрăшаççĕ хуçасем. Кÿршĕллĕ ялтан ĕçе çÿрекенсене автомашинăна кайса илеççĕ, каялла леçеççĕ. Фермăрах – кану пÿлĕмĕсем, душ, ăшă туалетсем. Фермăра тăрăшакансен вăтам çулĕ – 35 çул.
Малашлăхри планра – складсен, хушма пулăшу пÿлĕмĕсем тăвасси, территорие илемлетесси. Кашни ĕнерен талăкра 23-25 литр сĕт сăвасси вара – чи пысăк тĕллев. Çак цифра – Хĕвеланăç Европăри кăтарту. Паллах, тăрăшсан, çине тăрсан хуçасем çак задачăна пурнăçлаççех.
Выльăх çимин шанчăклă никĕсĕ лайăх продукци кÿрсе тăни пуриншĕн те паллă ĕнтĕ. Кăçал пĕрчĕллĕ культурăсене "Исток" хуçалăхра 1140 гектар акса хăварнă пулнă. Кашни гектартан 24,5 центнер тухăç илнĕ. Пусă çаврăнăшĕнче нумай çул ÿсекен культурăсем 40 процент йышăнаççĕ. Хĕл валли 10 пин тонна сенаж хывнă, 600 тонна утă хатĕрленĕ.
– Витесем пушă ан тăччăр, çĕнĕ ĕç вырăнĕсем пулччăр, тесе пуçăнтăмăр çак пархатарлă ĕçе, – пĕлтерчĕ пухăннисене Н. Быков.
Ĕçе пуçăниччен, паллах, Николай Никонович нумай шутланă, расчетсем тунă. Россельхозбанкăн çăмăллăхлă кредичĕсем ăна фермăна реконструкцилеме, ăратлăх пушмаксем туянма май панă. Реконструкцин инвестици проекчĕн пĕтĕмĕшле хакĕ 104,7 миллион тенкĕпе танлашать, çав шутран 49,6 миллион тенки – Россельхозбанк 8 çуллăха панă çăмăллăхлă кредит.
– Ял çыннисем ялтах ĕçлеччĕр тесе, Россельхозбанк хуть мĕнле проекта ырласа йышăнать, тĕплĕн тĕрĕслесе-тĕпчесе пулăшма тăрăшать, – терĕ "Россельхозбанк"ОАОн Чăваш регионĕнчи филиалĕн директорĕ И. Письменская. – "Исток" хуçалăхăн реконструкциленĕ ферми ыттисемшĕн те ырă тĕслĕх пулса тăрать. Кунта – çĕнĕ ĕç вырăнĕсем, агробизнесăн инновации меслечĕсем.